Trump’ın 'Tahran onayladı' dediği anlaşmanın detayları ortaya çıktı

ABD Başkanı Donald Trump, dün İran yönetiminin yeni bir mutabakat taslağını onaylaması üzerine Tahran'a yönelik askeri saldırı ve bombardıman planlarını rafa kaldırdığını açıkladı.

Amerikan Axios haber sitesine göre, taraflar arasındaki yeni anlaşma şu 3 ana başlıktan oluşuyor:

• Ateşkesin Sürmesi: Bölgede yaşanan tüm askeri hareketliliğin ve çatışmaların durdurulması.

• Hürmüz Boğazı: İran tarafından kapatılan stratejik su yolunun petrol, enerji sevkiyatına ve ticari gemilerin geçişine yeniden açılması.

• Nükleer Diplomasi: İran'ın nükleer programını ele alacak 60 günlük yeni bir müzakere sürecinin başlatılması.

Trump: Müttefikler onayladı

Sosyal medya hesabı Truth Social üzerinden gelişmeleri değerlendiren Donald Trump, söz konusu anlaşmanın İsrail, Suudi Arabistan, BAE, Katar, Türkiye ve Pakistan'ın da aralarında bulunduğu bölgesel müttefikler tarafından desteklendiğini belirtti. Trump ayrıca, "Anlaşma resmiyet kazanıp imzalanana kadar deniz ablukası eksiksiz bir şekilde uygulanmaya devam edecek" uyarısında bulundu.

Trump, bu açıklamalarından birkaç saat sonra The Post gazetesine verdiği telefon mülakatında da, "İş büyük oranda çözüldü" değerlendirmesini yaptı.

Katar'ın arabuluculuğu sonuç verdi

Sürece yakın kaynaklara göre Katarlı arabulucular, Washington ile Tahran hattındaki buzların eritilmesinde başrolü oynadı. Tahran'da Katar Özel Temsilcisi Ali es-Suveydi ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi arasında yürütülen mekik diplomasisi sonucunda, İran tarafı çarşamba gecesi resmi mutabakat zaptı taslağını Doha'ya iletti.

Taslak metinle birlikte şu üç kritik başlıkta düğümün çözüldüğü bildiriliyor:

• İran'ın yurt dışındaki dondurulmuş milyarlarca dolarlık fonunun serbest bırakılma mekanizması.

• Hürmüz Boğazı'nın uluslararası deniz trafiğine açılma takvimi ve prosedürleri.

• 60 gün sürecek nükleer müzakerelerin çerçevesi.

Hamaney'in son onayı bekleniyor

Bölgedeki diplomatik bahar havası, son 10 gündür tırmanan tehlikeli askeri tırmanışın ardından geldi. İran'ın ABD'ye ait bir Apache helikopterini düşürmesine karşılık olarak Amerikan ordusu, İran topraklarındaki 20 askeri hedefi ağır bir şekilde bombalamıştı.

Trump anlaşmanın Tahran tarafından kabul edildiğini duyursa da, diplomatik kaynaklar İran Dini Lideri Mücteba Hamaney'in metne henüz nihai onayı vermediğinin altını çiziyor.

Uzmanlar, küresel ekonomiye günlük maliyeti 10 milyar doları bulan bu gerilimin, anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle birlikte yerini sükunete bırakmasını bekliyor.