Araştırma: Covid-19 aşısı kalp krizi ve felç riskini yaklaşık yüzde 40 azalttı

JAMA Internal Medicine dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, aşının kalp ve damar sağlığı üzerindeki koruyucu etkisi, salgının başlamasından yıllar sonra ve güncellenmiş aşıların kullanıldığı dönemde de devam etti.

Araştırmada, Covid-19 aşısı yaptıran kişilerde enfeksiyonla ilişkili ciddi kalp ve damar sorunlarının görülme riskinin yüzde 37,7 daha düşük olduğu belirlendi.

Koruyucu etkinin özellikle 75 yaşın üzerindeki kişiler ile kalp ve damar hastalığı, diyabet veya kronik akciğer hastalığı bulunanlarda daha belirgin olduğu bildirildi.

Yaklaşık 1 milyon kişinin verileri incelendi

Çalışma, ABD Gazi İşleri Bakanlığına bağlı sağlık sisteminden yararlanan yaklaşık 1 milyon eski askerin 2024 ve 2025 yıllarına ait sağlık verileri kullanılarak gerçekleştirildi.

Araştırmacılar, yalnızca mevsimsel grip aşısı yaptıran kişilerle aynı dönemde hem grip hem de güncellenmiş Covid-19 aşısı olan kişilerin sağlık sonuçlarını karşılaştırdı.

Çalışmada mRNA teknolojisiyle geliştirilen aşıların yanı sıra Novavax aşısına ait veriler de incelendi. Katılımcılar yaklaşık sekiz ay boyunca takip edildi.

Araştırmacılar, bu süre içinde Covid-19 enfeksiyonundan kısa süre sonra ortaya çıkan kalp krizi, felç ve kalp hastalığı nedeniyle hastaneye yatış gibi ciddi kalp ve damar olaylarını değerlendirdi.

Genel kalp hastalıkları ve ölüm oranlarında da düşüş

Araştırmaya göre Covid-19 aşısı yaptıran kişilerin, enfeksiyonla doğrudan ilişkilendirilmeyenler de dahil olmak üzere ciddi kalp ve damar sorunları yaşama ihtimali yaklaşık yüzde 6 daha düşük çıktı.

Aşı olanlarda herhangi bir nedenle hastaneye yatış ve ölüm riskinin de yaklaşık yüzde 7 azaldığı tespit edildi.

Çalışmanın yazarlarından Washington Üniversitesi hekim ve epidemiyolog Ziyad Al-Aly, oranların düşük görünmesine rağmen toplum genelinde önemli sonuçlar doğurabileceğini belirtti.

Araştırmacıların hesaplamasına göre, her 10 bin kişinin aşılanması yaklaşık 23 ciddi kalp ve damar olayını, 30 hastaneye yatışı ve 16 ölümü önleyebilir.

Bu verilerin 1 milyon kişilik bir nüfusa uygulanması halinde, sekiz aylık dönemde yaklaşık 2 bin 370 ciddi kalp ve damar olayının ve bin 580 ölümün önlenebileceği tahmin edildi.

Belirti göstermeyen enfeksiyonlar etkili olabilir

Araştırmada, Covid-19 tanısı konulmayan kişilerde de kalp ve damar sorunlarının azalmasının nedeni kesin olarak belirlenemedi.

Al-Aly, bazı kişilerin virüsü hafif belirtilerle veya herhangi bir belirti göstermeden geçirmiş olabileceğini söyledi. Bu nedenle aşının Covid-19 ile bağlantılı olduğu fark edilmeyen kalp ve damar sorunlarını da önlemiş olabileceği değerlendirildi.

California Üniversitesi Los Angeles kampüsünde Uzun Covid Programı Direktörü olan ve araştırmada yer almayan Nisha Viswanathan ise Covid-19 aşılarının bağışıklık sistemi üzerinde henüz tam olarak anlaşılmayan ilave etkileri bulunabileceğini belirtti.

Viswanathan, başka aşıların da yalnızca hedefledikleri hastalıklara karşı değil, farklı hastalıklar ve kronik sağlık sorunları üzerinde de koruyucu etkiler gösterebildiğine dikkati çekti.

Araştırmanın kapsamına ilişkin uyarı

Uzmanlar, çalışmaya katılan kişilerin büyük bölümünün yaşlı, beyaz ve erkeklerden oluştuğunu vurguladı. Bu nedenle sonuçların toplumun tamamına uygulanması ve araştırmadaki tahminlerin geniş nüfuslara uyarlanması konusunda dikkatli olunması gerektiği belirtildi.

Covid-19 aşılarının nadiren kalp kası iltihabı olarak bilinen miyokardit ve kalp zarında iltihaplanmaya yol açan perikardit riskiyle ilişkilendirildiği biliniyor. Ancak uzmanlar, bu vakaların çoğunlukla hafif seyrettiğini ve aşıların sağladığı faydaların olası risklerden daha fazla olduğunu belirtiyor.(T24)