Bağdat'tan milislere eylül uyarısı: Silahlar devlete teslim edilmeli

Irak hükümeti, İran’a yakın silahlı grupların silahsızlandırılması için eylül ayı sonunu kritik bir dönüm noktası olarak belirledi. Hükümet Sözcüsü Haydar Abudi, ABD öncülüğündeki Uluslararası Koalisyon’un Irak’taki misyonunun sona ermesiyle birlikte “kontrol dışı silahların varlık gerekçesinin de ortadan kalkacağını” söyledi.

Bağdat, Washington ile savunma ve ekonomik iş birliğini sürdürmenin şartlarından biri olarak görülen silahlı grupların devlet kontrolüne alınması sürecini hızlandırmaya çalışıyor. ABD yönetimi ayrıca milis grupların hükümette yer almasına karşı olduğunu da defalarca dile getirdi.

Bu ay İran’a yakın iki önemli grup olan Asaib Ehl el-Hak ve Kataib İmam Ali, silahlarını devlete teslim edeceklerini açıkladı. Daha önce Şii lider Mukteda es-Sadr da Seraya es-Selam güçlerinin silahlarını devlet kontrolüne bırakacağını duyurmuştu.

Başbakan Ali Zeydi, söz konusu adımları “devlet kurumlarını ve hukukun üstünlüğünü güçlendiren sorumlu bir tutum” olarak nitelendirirken, ABD’nin Irak Özel Temsilcisi Tom Barrack da girişimi memnuniyetle karşıladı.

Buna karşın Kataib Hizbullah ve Nuceba Harekatı gibi bazı İran yanlısı gruplar silahsızlanmayı ülkedeki yabancı askerlerin varlığıyla ilişkilendirmeyi sürdürüyor. Bu gruplar, yabancı güçler tamamen çekilmeden silah bırakmaya sıcak bakmıyor.

2024 yılında Bağdat ile Washington arasında yapılan anlaşma kapsamında koalisyon güçleri federal Irak’tan büyük ölçüde çekilirken, Irak Kürt Bölgesi’ndeki son birliklerin de eylül ayında ayrılması planlanıyor.

Hükümet Sözcüsü Abudi, eylül sonrasında silahlarını teslim etmeyen gruplara yönelik ne tür adımlar atılacağı sorusuna, “Yasal tedbirleri değerlendireceğiz” yanıtını verdi ancak ayrıntı paylaşmadı.

Irak yönetimi, IŞİD tehdidinin büyük ölçüde bertaraf edildiğini ve güvenlik koşullarının iyileştiğini savunarak çok uluslu askeri varlığın artık gerekli olmadığını belirtiyor.

Silahsızlanma süreci, Başbakan Zeydi’nin devlet otoritesini güçlendirme ve resmi kurumlar dışında faaliyet gösteren silahlı yapıların etkisini azaltma hedefinin temel unsurlarından biri olarak görülüyor. Sürecin önümüzdeki üç ay içinde tamamlanması ve uygun görülen milis mensuplarının güvenlik kurumlarında istihdam edilmesi planlanıyor.