Avrupa Parlamentosu Türkiye Raportörü: 'Mevcut durumda müzakere yeniden başlayamaz'

Belgeyi kaleme alan AP'nin İspanyol üyelerinden Nacho Sanchez Amor, katılımın oldukça düşük olduğu oturumda yaptığı konuşmada, "Türkiye raportörü olmak sinir bozucu bir iş" dedi.

Diğer ülke raportörü meslektaşlarının zaman zaman iyi haberler aldığını söyleyen Sanchez Amor, "Bu işi 10 yıldır yapıyorum ama hiçbir olumlu sonuç alamadım çünkü son 10 yılda demokratik standartlar kötüleşti" ifadelerini kullandı.

İspanyol parlamenter bu durumu siyasi irade eksikliğine bağladı.

Akademik analizlerde, Türkiye'de tamamen otoriter bir sistem olduğundan bahsedildiğini ifade eden Sanchez Amor, "Tamamen otoriter bir ülke Avrupa Birliği'ne (AB) aday ülke olabilir mi? Belki olabilir ama üye olamaz çünkü bu, olgun demokrasilerden oluşan bir grup ve biz bu şekilde devam etmek istiyoruz" diye konuştu.

Türkiye'de demokratik değerlerde belirgin bir kötüleşme gördüklerini belirten Sanchez Amor, bu nedenle raporun son derece net olduğunu ve mevcut durumda katılım sürecini yeniden başlatamayacaklarını söyledi.

Genişleme Komiseri Marta Kos'un açıklamaları da İspanyol parlamenterinkilere paraleldi.

"Kilit bir ortak ve aday ülke" olan Türkiye'yle işbirliğini derinleştirmenin iki tarafın da yararına olduğunu kaydeden Kos, AB'ye üyelik hedefinin somut bir ilerlemeyle desteklenmediğini söyledi:

"Tam tersine temel özgürlükler ve hukukun üstünlüğünde bir gerileme yaşanıyor. 2018'de üyelik müzakerelerinin durma noktasına gelmesine yol açan olumsuz eğilimler devam ediyor."

AB ile Türkiye'nin ortak çıkar alanlarına odaklanması gerektiği görüşünü yineleyen Kos'un müzakere sürecinin geleceğine ilişkin mesajı şu oldu:

"Hukukun üstünlüğü, temel haklar ve demokrasi konusunda ciddi ilerleme kaydedilmedikçe katılım müzakerelerine yeniden başlanması ihtimali bulunmamaktadır.".

AP'nin İspanyol üyelerinden Nacho Sanchez Amor tarafından kaleme alınan belge, 17 Haziran'da yapılacak oylamanın ardından nihai halini alacak.

Üyeleri halk tarafından doğrudan seçilen ve Avrupa Birliği'nin (AB) yasama organı olarak görev yapan AP'nin raporlarının bağlayıcılığı yok.

Süreç desteği

AP belgesinde, "PKK'nin feshedileceğinin duyurulması gibi önemli gelişmelerin önünü açan" ve halen devam eden "Terörsüz Türkiye" girişimi kapsamında Türk makamlarının ve siyasi partilerin çabaları takdirle karşılandı.

Bununla birlikte AP, süreçte zamanında ve kararlı adımlar atılamadığı görüşünde.

Bu durumun "süreci daha kırılgan ve dış gelişmelere karşı daha savunmasız hale getirdiği, daha fazla kutuplaşmaya zemin hazırladığı" AP'nin tespitleri arasında yer alıyor.

Bakan Gürlek'e yaptırım çağrısı

Rapor taslağında Adalet Bakanı Akın Gürlek için yaptırım çağrısı yapılması Türkiye'de tartışmaya neden oldu.

Rapor taslağında, "demokratik gerileme göz önüne alınarak" insan hakları ve temel özgürlüklerin ciddi ve kasıtlı ihlallerinden sorumlu Türk yetkililere karşı, AB Küresel İnsan Hakları Yaptırım Rejimi'nin işletilmesi talebi yer alıyor.

Belgede, "Bu yetkililer arasında, kayyum rolünü üstlenenler ve onları atayanlar veya devletin baskıcı mekanizmasında kilit rol oynayanlar, örneğin eski İstanbul Başsavcısı Akın Gürlek gibi isimler yer almaktadır" ifadeleri kullanıldı.