Irak-Türkiye su anlaşmasında yeni mekanizma devreye giriyor

Irak Başbakanlık Danışmanı Turhan Mufti, Türkiye ile varılan yeni formül kapsamında Irak’ın su payının ülkenin tarım, içme suyu, hayvancılık, sanayi ve çevre alanlarındaki ihtiyaçlarına göre belirleneceğini açıkladı. Mufti, su miktarının mevsim ve kullanım oranına göre değişeceğini belirtti.

Irak Başbakanlık Danışmanı Turhan Mufti, Türkiye ile su paylaşımına ilişkin yeni mekanizmanın ayrıntılarını açıkladı.

Mufti, bugün yaptığı değerlendirmelerde, geçmişte Irak'ın su kaynaklarını oluşturan komşu ülkeler Türkiye ve İran ile resmi bir anlaşma veya mutabakatname bulunmadığını belirtti. Yeni dönemde ise çalışmaların, önceki hükümetin görev süresinin sonlarında imzalanan ve mevcut hükümetin girişimleriyle hayata geçirilen “Çerçeve Anlaşması” temelinde yürütüldüğünü söyledi.

Irak’ın su payı ihtiyaçlara göre belirlenecek

Yeni formül kapsamında Irak'ın garantili bir su payına sahip olacağını belirten Mufti, ancak bu miktarın sabit olmayacağını vurguladı.

Mufti, bunun Bağdat ile Ankara arasındaki su dosyasında ilk kez uygulanan bir mekanizma olduğunu ifade etti.

Sisteme göre Irak'ın tarım, içme suyu, hayvancılık, sanayi ve çevre alanlarındaki ihtiyaçlarına ilişkin ayrıntılı verileri Türkiye'ye iletmesi gerekiyor. Türkiye'nin de su bırakma miktarını bu verilere göre belirleyeceği belirtildi.

Mufti, su miktarının mevsimlere, aylara ve kullanım oranlarına göre artıp azalacağını kaydetti.

Su miktarının 1 milyar metreküpe çıkarılması planlanıyor

29 Temmuz 2026'da Irak Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin ile Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan arasında yeni bir anlaşma imzalanmıştı.

Edinilen bilgilere göre Türkiye, kuraklıkla mücadele kapsamında Irak'a bırakılan su miktarını kademeli olarak 1 milyar metreküpe çıkarmayı planlıyor.

Bununla birlikte Irak Su Kaynakları Bakanlığı uzmanları, ülkenin mevcut su krizinin üstesinden gelebilmesi için yaklaşık 2 milyar metreküp suya ihtiyaç olduğunu değerlendiriyor. Bu durumda anlaşma kapsamında sağlanması öngörülen miktarın, Irak'ın tahmini ihtiyacının yarısına karşılık geldiği belirtiliyor.

Türk şirketlerine su altyapısı yatırımı imkanı

Anlaşmanın bir diğer önemli maddesinin ise Türk şirketlerinin Irak'ta su yönetimi alanında yatırım yapmasına ve su altyapısı projeleri gerçekleştirmesine imkan tanınması olduğu belirtildi.

Projelerin maliyetinin Irak'ın petrol gelirlerinden karşılanması öngörülüyor.

Türkiye'nin baraj ve su projelerinin yönetimini 5 yıl boyunca denetlemesinin, ardından projelerin Irak'a devredilmesinin planlandığı kaydedildi.

Irak son yılların en ağır su krizini yaşıyor

Irak, son 90 yılın en ağır su krizlerinden biriyle karşı karşıya bulunuyor.

Ülkedeki barajlarda su seviyelerinin yaklaşık yüzde 10'a kadar gerilemesi, özellikle tarım sektörünü ve ülkenin güneyindeki bataklık alanlarını tehdit ediyor.

Su kaynaklarındaki azalma, tarımsal üretimin yanı sıra Irak'ın güneyindeki Ahwar olarak bilinen bataklık ekosistemlerinin geleceği açısından da ciddi risk oluşturuyor.