John Bolton: Washington ve Tahran arasındaki ateşkes stratejik bir hatadır

K24’te "Basi Roj" programına katılan John Bolton, İran-ABD savaşında varılan ateşkes dahil gündemdeki konuları değerlendirdi.

İran’ın Pakistan’a 80 kişilik bir heyet göndermesinin, Tahran’daki iç güvensizliğin ve parçalanmış iradenin bir işareti olduğunu kaydeden Bolton, "İranlılara net talimatlar verilmemiş, kendi içlerinde bölünmüş durumdalar, bu yüzden İslamabad’daki müzakerelerin ikinci turu başarısız oldu." dedi.

Bolton, Donald Trump’ın savaş hedeflerini değiştirmesini eleştirerek şu sözleri sarf etti:

"Trump başlangıçta rejim değişikliğinden bahsediyordu ancak daha sonra sadece 'liderleri değiştirdik' dedi. Gerçek şu ki, yeni liderler gelmiş olsa bile hepsi Devrim Muhafızları ile aynı ideolojiye sahip."

ABD’nin asıl hedeflerinin en başından beri net olduğunu; bunun da İran'ın bölgedeki nüfuzunu zayıflatmak ve Tahran’ın silahlı gruplara verdiği mali ve siyasi desteği kesmek olduğunu bildiren Bolton, "Bölgeye barışı getirmenin tek yolu İran’daki iktidarın değişmesidir." değerlendirmesinde bulundu.

İran’a güvenmediğini ve ateşkesin bir hata olduğunu savunan Bolton, ABD’ye, "ABD savaşı yeniden başlatmalı, Hürmüz Boğazı’nı güç kullanarak açmalı ve İran’ın petrol ihracatına tam ambargo uygulamalıdır." önerisini sundu.

Bolton’a göre Trump, özellikle bu yılın kasım ayında yapılacak Kongre ara seçimleri nedeniyle iç siyasi ve ekonomik baskı altında. John Bolton, Trump’ın, savaşın yeniden başlamasının Cumhuriyetçilerin oylarını azaltmasından korktuğunu, bu yüzden savaştan kaçınıp diplomasiye yöneldiğini iddia etti.

İnternet kesintileri ve özgür basın eksikliği nedeniyle İran’ın uğradığı zararın gerçek boyutunun bilinmediğini ifade eden Bolton, ancak ABD ve İsrail saldırıları sonucu enerji altyapısının, nükleer programın ve İran’ın kara, hava ve deniz kuvvetlerinin ağır darbeler aldığının net olduğunu söyledi.

Açıklamasında Jon Bolton, "Eğer yönetim değişmezse, İran gelecekte elde edeceği gelirlerle her şeyi yeniden inşa edecektir." uyarısını yaptı.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun Trump’ı bu savaşa ikna ettiği yönündeki söylentileri reddeden Bolton, şu açıklamayı yaptı:

"Bu savaşı Trump kendisi başlattı ve kendisi bitirecek. Netanyahu, Trump’ın ilk başkanlık döneminde de çok çabaladı ama Trump o zaman ikna olmamıştı."

Bolton, NATO ülkelerinin ve Amerikan halkının bu savaşa destek vermemesinin nedenini ise şöyle açıkladı:

"Trump, müttefikleriyle önceden istişare etmedi ve İran tehdidinin nedenlerini onlara açıklamadı; aksine, bu konulardan ancak saldırılar başladıktan sonra bahsetmeye başladı."

Öte yandan, Trump’ın bugün "Durum Odası"nda ulusal güvenlik ekibiyle bir araya gelerek sonraki adımları netleştirmesi bekleniyor. Bolton, bu toplantıyı "karar anı" olarak nitelendirdi.