Hakan Fidan: Bölge Yeni Bir Savaşı Kaldıramaz

Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Suriye ve Irak’taki gelişmeler, YPG’nin pozisyonu, İran-ABD gerilimi ve PKK varlığına dair önemli açıklamalarda bulundu. Fidan, Suriye’de diyalog yoluyla ilerlemenin önemine vurgu yaptı ve Kürtlerin Şam ile yavaş yavaş tanışacağını belirtti.

Suriye’de durum:
Fidan, Suriye’nin birliği ve bütünlüğü açısından önemli mesafe kat edildiğini, kan dökülmeden ilerlemenin kritik olduğunu söyledi. YPG’nin işgal ettiği topraklardan çekilmesi ve Kürt nüfusunun kendi yerlerinde pozisyon almasının önceki haritaya göre daha sağlıklı olduğunu ifade eden Fidan, “Ama bu durumdan daha iyi bir duruma da gidilebilir. Mutabakat gereği tamamlanması gereken adımlar var. İki tarafta da güvensizlik var. YPG’nin tarihi bir dönüşüm yaşaması gerekiyor” dedi.

Bakan Fidan, Kürtlerin Şam ile daha önce tanışma imkânı olmadığını, ancak artık yavaş yavaş bu sürecin başladığını belirterek, Türkiye’nin Suriyeli Kürtlere karşı hassasiyetini vurguladı. “Kürtlerin haklarını daha önce Esad ile defalarca görüştük, çoğunun vatandaşlığı yok, ait hissetmiyorlar ve bu sıkıntı yaratır” dedi.

Irak’taki PKK varlığı:

Fidan, Irak’taki PKK faaliyetlerinin bölge güvenliği açısından ciddi bir sorun olduğunu söyledi: “Türkiye’de işgal edebildiği hiçbir alan yok. Ama Irak’ta çok geniş toprak parçalarını işgal ediyor. Sorun benim sorunum olmaktan ziyade senin sorunun olmuş. Sen (Irak) nasıl bir egemen devletsin ki bunun varlığına izin veriyorsun?”

Fidan, Suriye ayağı tamamlandıktan sonra Irak ayağının da ele alınacağını belirtti ve “İnşallah Irak’ta buradakinden ders çıkarırlar ve daha akıllı bir karar alırlar” dedi.

İran-ABD gerilimi:

Hakan Fidan, İran dosyasının Türkiye’nin gündeminde önemli bir yer tuttuğunu belirterek, bölgenin yeni bir savaşı kaldıracak durumda olmadığını söyledi. Fidan, İran ile ABD arasında yeniden başlayan temasların olumlu bir hava yarattığını ve tarafların müzakere iradesi ortaya koymasının önemli olduğunu vurguladı.

Bakan Fidan, iki gün önce Umman’da İranlı ve ABD’li yetkililerin bir araya geldiğini hatırlatarak, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi’nin müzakerelere ilişkin kendilerine bilgi verdiğini, ABD tarafıyla da görüşmeler yapıldığını aktardı. Sürecin zorlu olduğuna dikkat çeken Fidan, buna rağmen uzun bir aradan sonra kurulan ilk temasın ardından olumlu bir atmosfer oluşmasının sevindirici olduğunu ifade etti.

“Şu aşamada ani bir savaş tehdidi yok gibi görünüyor” diyen Fidan, yaratıcı çözümlere ihtiyaç duyulduğunu ve tarafların çözüm arayışına yönelik irade gösterdiğini söyledi. 30 Ocak’ta İstanbul’da yapılan görüşmelerin ardından her iki tarafın da müzakere kararı almasının ve sürece nükleer dosyadan başlanmasının önemli bir adım olduğunu kaydetti.

Fidan, İran’a “al ya da terk et” şeklinde bir yaklaşımın çözüm getirmeyeceğini ABD’li muhataplarına da ilettiklerini belirterek, İran tarafının nükleer konuda müzakereye hazır olduğunu gördükten sonra bu görüşü ABD’ye de aktardıklarını dile getirdi.

İran’ın müzakerelerde iki başlık üzerinde durduğunu söyleyen Fidan, bunların uranyum zenginleştirilmesine ilişkin mevcut uygulamanın niteliği ile yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş uranyumun akıbeti olduğunu aktardı. İran’ın öncelikle bu konuları ele almak istediğini belirten Fidan, nükleer konuda ilerleme sağlanması halinde diğer başlıkların da daha sonra masaya gelebileceğini ifade etti.

Nükleer meselenin ABD ve küresel güvenlik açısından kritik bir konu olduğuna dikkat çeken Fidan, diğer başlıkların ise daha çok bölgesel nitelik taşıdığını ve ABD’nin doğrudan güvenliğiyle ilgili olmadığını sözlerine ekledi.

Suriye hükümeti ve bölgesel istikrar:

Fidan, Suriye’de Ahmet Şara ve arkadaşlarının çizgisini “düzgün” olarak nitelendirerek, “Halka zulmetmediler. İnşallah bu sayfa Kürtlerin ve Arapların lehine kapanır ve Türkiye’nin güvenlik endişeleri giderilir, Suriye daha güzel bir geleceğe yol alır” dedi.

Fidan, bölgesel istikrar için iş birliği platformlarının önemine dikkat çekerek, “Terörle mücadeleyi negatif hale getirebilecek bir senaryoyu istemiyoruz. Savaş büyük dramları ve istikrarsızlığı getirir” ifadelerini kullandı.