Hizbullah’ın 'varoluş savaşı' son savaşı olabilir

İsrail ile yeniden çatışmaya giren Hizbullah’ın başlattığı savaşın örgüt için “varoluşsal bir mücadele” olduğu belirtilirken, bazı uzmanlar bu savaşın Şii hareketin son büyük savaşı olabileceği uyarısında bulunuyor.

Lübnan, geçen hafta İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in ABD ve İsrail saldırılarında öldürülmesinin ardından Hizbullah’ın İsrail’e saldırmasıyla bölgesel savaşa sürüklendi.

İran tarafından finanse edilen ve silahlandırılan Hizbullah’ın saldırılarının ardından İsrail, Lübnan’da yoğun hava bombardımanı başlattı, sınır bölgelerine kara birlikleri gönderdi ve tahliye çağrıları yaptı. Saldırılar yüz binlerce kişinin yerinden edilmesine yol açtı.

 “Uzun bir savaşa hazırız”

Hizbullah Genel Sekreteri Naim Kasım, örgütün uzun süreli bir çatışmaya hazır olduğunu söyledi.

Kasım, “Bu bir varoluş savaşıdır. Düşmanın bizi ortadan kaldırma hedefini gerçekleştirmesine izin vermeyeceğiz” dedi.

AFP’ye konuşan ve ismini vermek istemeyen bir Hizbullah yetkilisi ise örgütün “her şeyini ortaya koyduğunu” belirterek iki olasılığa dikkat çekti.

Yetkiliye göre Hizbullah ya tamamen yenilecek ya da İsrail’in Lübnan’dan tamamen çekilmesini ve saldırıların durmasını içeren yeni bir denge kurulacak.

Savaş aylar önce planlandı

Aynı kaynak, Hizbullah’ın savaş kararını aylar önce aldığını ancak bölgesel dengelerde değişim beklediğini söyledi.

Bu değişimin, ABD ve İsrail’in İran’a karşı başlattığı savaşla ortaya çıktığını belirten kaynak, örgütün İsrail’in er ya da geç kendisine karşı büyük bir operasyon başlatacağını düşündüğünü ifade etti.

2024 savaşının yaraları

Hizbullah, 2024’te İsrail ile yaşadığı savaşta ağır kayıplar vermişti. Ateşkese rağmen İsrail’in Lübnan’daki hedeflere saldırıları sürmüş ve yaklaşık 500 kişi hayatını kaybetmişti. Ölenler arasında çok sayıda Hizbullah savaşçısı da bulunuyordu.

Hizbullah’a yakın kaynaklar, örgütün bu süreçte “şokları atlattığını, yaralarını sardığını ve saflarını yeniden düzenlediğini” savunuyor.

Lübnan içinde tepki artıyor

Ancak Hizbullah’ın savaşa girmesi Lübnan’da ciddi tartışmalara yol açtı. Çok sayıda siyasi aktör ve vatandaş, ülkenin yeni bir savaşa sürüklenmesinden örgütü sorumlu tutuyor.

Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn, Hizbullah’ı İran’ın çıkarları uğruna ülkeyi çöküşe sürüklemekle suçladı.

Lübnan yönetimi, 2024 ateşkesinden sonra Hizbullah’ın silahsızlandırılmasını taahhüt etmişti. Ordu da İsrail sınırına yakın bölgelerde örgüte ait altyapıyı sökmeye başlamıştı.

İsrail için “son fırsat”

Askeri uzman Hassan Jouni, Hizbullah’ın bu savaşı varoluş mücadelesi olarak gördüğünü ve “son nefesine kadar savaşacağını” söyledi.

Jouni’ye göre İsrail ise mevcut bölgesel koşulları Hizbullah’ı tamamen yok etmek için bir fırsat olarak görüyor. Uzman, özellikle ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin İsrail’e verdiği destek ve İran’ın zayıflayan konumunun Tel Aviv için elverişli bir ortam yarattığını belirtti.

 “Bölgesel güç olarak bitti”

Akademisyen ve hukukçu Ali Murad ise Hizbullah’ın savaşa girme kararının İran’ın bölgesel stratejisiyle bağlantılı olduğunu savundu.

Murad’a göre Hizbullah iki cephede birden varoluş savaşı veriyor: biri Lübnan cephesi, diğeri ise İran’ın siyasi ve stratejik mücadelesi.

Murad, “Hizbullah artık bölgesel bir güç ve İran için stratejik bir silah olma niteliğini kaybetti. Bu savaş örgüt için bir zaferle sonuçlanmayabilir” değerlendirmesinde bulundu.