İran’la Gerilim Tırmanırken Kürt Bölgeleri Yeni Bir Cepheye mi Dönüşüyor?

The Jerusalem Post’ta yer alan habere göre, ABD’nin Orta Doğu’daki askerî yığınağı ve İran’la artan gerilim, Tahran’ın olası bir savaşta hangi cephelere yönelebileceği sorusunu yeniden gündeme getirdi. Basra Körfezi’nde, İran’ın kısa süre önce deniz tatbikatı gerçekleştirdiği Hürmüz Boğazı kadar, İran’daki Kürt muhalif gruplar ve ülkenin kuzeyindeki Kürt diasporası da potansiyel hedefler arasında görülüyor.

Bu çerçevede 18 Şubat akşamı Irak’ın kuzeyindeki Kürdistan Bölgesi’nde yaşanan bir patlama dikkat çekti. Süleymaniye ile Dukan arasındaki yolda seyir hâlindeki bir araçta meydana gelen patlamada, İranlı Kürt muhalif bir gruba mensup iki kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.

Habere göre, son kırk yılda çok sayıda İranlı Kürt, Tahran yönetiminin baskıları nedeniyle kuzey Irak’a sığındı. Bu kişilerden bazıları, İran rejimine karşı silahlı ya da siyasi muhalefet yürüten gruplara katıldı. İran Kürt muhalefeti bugün yaklaşık yedi farklı yapıdan oluşuyor; bunlardan beşi son dönemde ortak bir platform etrafında daha yakın iş birliği kurmaya başladı.

Patlamanın Nedeni Tartışmalı

Olayın ardından sosyal medyada aracın bir insansız hava aracı saldırısıyla hedef alındığı iddiaları dolaşıma girdi. Ancak daha sonra, aracın mühimmat taşıyor olabileceği ve patlamanın bu nedenle gerçekleşmiş olabileceği yönünde değerlendirmeler öne çıktı.

Kürt medyası Rudaw, hayatını kaybeden iki kişinin Komala’nın kollarından biri olan Şorşger grubuna mensup olduğunu yazdı. İki kişinin lüks bir Toyota Land Cruiser araçta bulunduğu bilgisi paylaşıldı.

Süleymaniye’deki Asayiş yetkilileri, yürütülen incelemenin ardından olayın “bir trafik kazası” olarak kayda geçtiğini açıkladı. Buna karşılık patlamanın yaşandığı bölgeye yakın Piramagrun ilçesinin belediye başkanı, aracın patlama anında mühimmat taşıdığını savundu.

İran’ın Kürt Gruplara Yönelik Politikası

The Jerusalem Post, patlamanın ardından kamuoyunda hızla “İran bağlantılı saldırı” ihtimalinin gündeme gelmesinin, Irak Kürdistan Bölgesi’nde ne denli yüksek bir tedirginlik hâli bulunduğunu gösterdiğine dikkat çekiyor. İranlı Kürt gruplar, onlarca yıldır Tahran yönetimine karşı muhalefet yürütüyor ve bu süreçte ağır baskılara maruz kalıyor.

İran’ın geçmişte kuzey Irak’taki Kürt grupları füze ve drone saldırılarıyla hedef aldığı, İran Kürdistan Demokrat Partisi’nin farklı kollarına saldırılar düzenlediği ve Erbil’de bir Kürt iş insanını İsrail’le bağlantılı olduğu iddiasıyla hedef aldığı hatırlatılıyor.

Kürt Muhalefetinde Birleşme Arayışı

Haberde ayrıca, İran’da Aralık ayı sonunda başlayan protestoların ardından Kürt muhalif gruplar arasındaki koordinasyonun arttığı vurgulanıyor. Protestoların Ocak ayı başında sert biçimde bastırılması, muhalif gruplar arasında “olası senaryolara hazırlık” tartışmalarını hızlandırdı.

Rojhelat.info’ya göre, İranlı Kürt partileri, danışma temelli bir yapıdan daha kurumsal ve ortak bir iş birliği platformuna geçmeyi hedefliyor. Bu platformun, İran’daki olası siyasi değişimlere karşı Kürt hareketinin hem siyasi hem de operasyonel kapasitesini güçlendirmeyi amaçladığı belirtiliyor.

Beş Kürt partisinin platforma katıldığı, iki partinin ise ideolojik gerekçelerle sürecin dışında kaldığı ifade ediliyor. Uzmanlara göre, bazı grupların dışarıda kalmasına rağmen özellikle PDKI ile PJAK arasındaki yakınlaşma, Kürt muhalefeti açısından güçlü bir “çekim merkezi” oluşturuyor.

The Jerusalem Post, Süleymaniye ve çevresinin uzun süredir İranlı Kürt muhalif gruplar için stratejik bir alan olduğuna dikkat çekerek, yaşanan patlamanın yalnızca münferit bir güvenlik olayı değil, bölgesel gerilimin Kürt sahasına yansıması olabileceğini değerlendiriyor.