Şam-DSG mutabakatı: Taraflar hangi konularda anlaştı?

Suriye'de son dönemde yaşanan yoğun çatışmaların ardından Ahmed Şara yönetimiyle Demokratik Suriye Güçleri (DSG) liderliği arasında ateşkes anlaşması imzalandı.

Suriye Enformasyon Bakanı Hamza el-Mustafa, DSG'yle cuma imzalanan anlaşmanın pazartesi devreye gireceğini söyledi.

Anlaşmanın, 18 Ocak'ta imzalanan mutabakatın "pratikte uygulanmasını" sağlayacağını duyurdu.

Bu kapsamda DSG'nin kontrolündeki Rimeylan ve Suveydiyye petrol sahalarıyla Kamışlı Havalimanı'nın 10 gün içinde Şam yönetimine teslim edilmesinin planlandığını bildirdi.

Ayrıca DSG savaşçılarının Savunma Bakanlığı'na bağlı tugaylara entegre edileceğini aktardı.

Reuters'ın analizinde, anlaşmanın Suriye ordusunun ülkenin kuzeyi ve doğusunda DSG kontrolündeki toprakların büyük kısmını ele geçirmesinin ardından imzalandığına işaret ediliyor. DSG savaşçılarının kuzeydoğuda gittikçe küçülen bir bölgeye çekilmeye zorlandığı vurgulanıyor.

ABD'nin IŞİD'le mücadelede işbirliği yaptığı DSG'den desteğini çekmeye başladığı da anımsatılarak, "iç savaşta Suriye'nin dörtte birinden fazlasını ele geçiren örgütün akıbetinin değiştiği" ifade ediliyor.

ABD'nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, anlaşmayı "Suriye'nin ulusal uzlaşı, birlik ve kalıcı istikrara doğru yolculuğunda derin ve tarihi bir dönüm noktası" diye niteledi.

ABD Başkanı Donald Trump'ın Suriye Özel Temsilcisi Barrack, sosyal medya hesabından 20 Ocak'ta yaptığı paylaşımda, DSG'nin "IŞİD karşıtı başat güç rolünün büyük ölçüde miadını doldurduğunu" bildirmişti.

DSG liderliğinin Reuters'a gönderdiği açıklamada, anlaşmanın "Suriye topraklarını birleştirmek ve bölgede tam entegrasyon sağlamak" amacını taşıdığı belirtildi.

Suriye'nin kuzeydoğusundaki fiili yönetimin Dış İlişkiler Dairesi Eşbaşkanı İlham Ahmed, anlaşmanın doğru şekilde uygulanmasını sağlamak için Fransa ve ABD'nin ortak bir mekanizma kurması gerektiğini söylüyor. İki ülke de müzakerelerde arabuluculuk yapmıştı.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, anlaşmayı desteklediklerini ancak "Türkiye'nin kırmızı çizgilerine dikkat edilmesini istediklerini" belirtmişti.

Anlaşma kapsamında Suriye'de DSG kontrolünde kalan tek sınır kapısı Semalka olacak. Açıklamalarda, Kürdistan Bölgesi’ne açılan sınır kapısının akıbetine dair bilgi verilmedi. Ancak kimliğinin paylaşılmaması şartıyla Reuters'a konuşan Suriyeli bir yetkili, "tüm sınır kapılarının Şam yönetiminin kontrolüne geçeceğini" savunuyor.

Guardian'ın analizinde, anlaşmanın "14 yıldır rakip milisler ve güçler tarafından bölünmüş Suriye topraklarının tamamı üzerinde kontrolünü artırmaya çalışan Şam için bir dönüm noktası olduğu" ifade ediliyor.

Mutabakatta "Kürt halkının vatandaşlık ve eğitim haklarının sağlanması yerinden edilmiş kişilerin geri dönüşünün garanti edilmesi" konularında anlaşıldığına da dikkat çekiliyor.

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara'nın 16 Ocak'ta imzaladığı kararnameyle Kürtçe ulusal dil, Newroz da resmi tatil kabul edilmişti. Kürt vatandaşlara hak ve yükümlülükler bakımından tam eşitlik sağlanacağı belirtilmiş, etnik veya dilsel temelde her türlü ayrımcılığın yasadışı olduğu hatırlatılmıştı.