Kürtler, ABD öncülüğündeki koalisyonun çekilmesiyle yeni saldırılardan endişeli

Middle East Eye'ın Kürt yetkililer, bölge sakinleri ve güvenlik uzmanlarına dayandırdığı habere göre, ABD öncülüğündeki IŞİD karşıtı koalisyonun Irak'taki misyonunu sona erdirmesi, Kürdistan Bölgesi'nde güvenlik endişelerini artırdı. Bölgedeki yetkililer, İran ile ABD arasındaki gerilimin sürdüğü bir dönemde hava savunma sistemleri ve istihbarat kapasitesindeki eksikliklere dikkat çekiyor.

28 Eylül gecesi Erbil semalarında askeri uçakların görüldüğü saatlerde, ABD öncülüğündeki koalisyon güçleri Irak'tan tamamen çekilmeye hazırlanıyordu. Aynı gece İran'a muhalif Kürt partilerinden birine ait Koye'deki kampa üç İran İHA'sı saldırdı. İki gün sonra Koye yeniden İHA saldırısına uğradı. Bu saldırı, koalisyon güçlerinin çekilmesinin ardından gerçekleşen ilk saldırı oldu.

Peşmerge Bakanlığı: Tehdit gerçek

ABD öncülüğündeki koalisyon, 2014'te IŞİD'in Irak ve Suriye'de geniş bölgeleri ele geçirmesinin ardından başlayan 10 yılı aşkın misyonunu 30 Eylül'de tamamladı. IŞİD'in Irak'ta 2017, Suriye'de ise 2019'da yenilgiye uğratılmasına rağmen koalisyon güçleri örgütün kalıntılarıyla mücadele amacıyla bölgede kalmaya devam etmişti.

Kürdistan Bölgesi Peşmerge Bakanlığı, 27 Eylül'de yaptığı açıklamada, 28 Şubat'ta İsrail ve ABD'nin İran'a yönelik savaşı başlatmasından bu yana bölgenin binden fazla İHA ve balistik füze saldırısına maruz kaldığını bildirdi. Bakanlık, saldırıların can kayıplarına ve önemli maddi hasara yol açtığını belirtti.

Kürdistan Bölgesi Başbakanı Mesrur Barzani de ABD'nin bölgeden çekilirken herhangi bir savunma sistemi bırakmamasının endişe verici olduğunu belirterek, “Tehdit gerçek; savunmasızız, saldırıya uğruyoruz” dedi.

Bağdat'tan güvenlik mesajı

Çekilme öncesinde yaklaşık 1.500 koalisyon askeri Erbil Hava Üssü'nde konuşlanmıştı. Pentagon Sözcüsü Sean Parnell, koalisyon misyonunun sona ermesiyle Irak güvenlik güçleri ve Peşmerge'nin ülkenin güvenliğini sağlama ve IŞİD kalıntılarıyla mücadelede başrolü üstlenmesinin beklendiğini söyledi.

Bağdat ise Irak'ın güvenliğini artık kendi başına sağlayabileceğini savunuyor. Irak Hava Kuvvetleri Komutanı Korgeneral Halid et-Tamimi, hava kuvvetlerinin artık ABD desteğine ihtiyaç duymadığını ve operasyonlarını bağımsız şekilde yürütebileceğini açıkladı. Başbakan Ali el-Zeydi de Irak'ın güvenlik ve istikrarın sorumluluğunu tamamen üstleneceğini söyledi.

Kürt yetkililer daha fazla süre istiyor

Peşmerge Bakanlığı Genel Sekreteri Korgeneral Bahtiyar Muhammed Sıddık, ABD-Irak arasındaki 2024 tarihli güvenlik anlaşmasının meşru bir çerçeve olduğunu ancak mevcut İran-ABD savaşı nedeniyle çekilmenin zamanlamasının uygun olmadığını söyledi.

Sıddık, Peşmerge'nin silah, mühimmat, eğitim, istihbarat, hava desteği ve İHA karşıtı kapasite bakımından desteğe birkaç yıl daha ihtiyaç duyduğunu belirtti.

Kürdistan Bölgesi Başbakanı Barzani'nin basın sözcüsü Nureldin Veysi de Irak'taki güvenlik durumunun hâlâ kırılgan olduğunu belirterek, silahlı grupların Irak'ın iç güvenliği ve Kürdistan Bölgesi açısından giderek daha büyük bir tehdit oluşturduğunu söyledi.

“Güvenlik boşluğu oluşabilir”

Atlantic Council uzmanı Alex Plitsas, ABD'nin çekilmesinin düşman aktörler tarafından kullanılabilecek bir güvenlik boşluğu oluşturabileceğini söyledi. Plitsas, İran'ın ABD ile mücadelesi kapsamında bölgedeki müttefikleri hedef alma konusunda istekli olduğunu belirtti.

İran Kürdistan Demokrat Partisi'nin ABD temsilcisi Hejar Berenji ise koalisyon güçlerinin çekilmesinin güvenlik tehdidini ortadan kaldırmayacağını savundu. Berenji, İran'ın saldırılarında yalnızca ABD askeri noktalarının değil, İranlı Kürt muhalif gruplar, enerji altyapısı ve Kürt kurumlarının da hedef alındığını söyledi.

Berenji ayrıca Bağdat'ın İran destekli silahlı grupların silahsızlandırılması için belirlenen 30 Eylül tarihini Haziran 2027'ye ertelediğine dikkat çekti. Ona göre koalisyon güçleri ve savunma sistemleri, bu süreç tamamlanmadan bölgeden ayrılıyor.

Peşmerge Tümgenerali Sirwan Barzani ise ABD öncülüğündeki koalisyonun çekilmesinin ardından İran saldırılarının sona ermesini umduğunu belirterek, bölgede artık ABD askerlerinin bulunmamasının yeni saldırılar için gerekçe bırakmamasını umduğunu söyledi.