Axios: İsrail, ABD-İran yakınlaşmasının Lübnan’daki etkilerinden kaygılı

İsrail yönetimi, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin İran ile yürüttüğü diplomatik süreç kapsamında Lübnan dosyasında ortaya çıkan yeni dengelerden rahatsızlık duyuyor. Axios’a konuşan iki İsrailli kaynağa göre Tel Aviv, Washington’un fiilen İran’ın Lübnan’daki nüfuzunu kabul eden bir çizgiye yaklaştığını ve bunun İsrail’in operasyon serbestisini sınırlayabileceğini düşünüyor.

Habere göre İsrail’in temel kaygısı, ABD ile İran arasında geçen hafta imzalandığı belirtilen mutabakat zaptı ile İsviçre’de yürütülen temasların, Hizbullah üzerindeki baskıyı azaltabilecek bir çerçeve oluşturması.

İsrail: Lübnan dosyası İran lehine şekilleniyor

İsrailli yetkililer, son aylarda Hizbullah’ın zayıflatılması ve İran’ın Lübnan’daki etkisinin azaltılması için yürütülen çabaların zarar görebileceğini savunuyor.

Kaynaklara göre Tel Aviv ayrıca, Lübnan topraklarında düzenlemek istediği olası saldırılarda Washington’dan daha fazla siyasi baskı görebileceği ve güney Lübnan’dan çekilme yönünde baskıyla karşılaşabileceği endişesini taşıyor.

İddiaya göre ABD-İran mutabakatı; iki tarafın ve müttefiklerinin tüm çatışmaları sonlandırmasını, buna Lübnan’ın da dahil edilmesini ve ülkenin egemenliği ile toprak bütünlüğünün korunmasını öngörüyor.

Yeni mekanizmada İsrail’in rolü tartışma konusu

Axios’un aktardığına göre müzakerelerde Lübnan başlığı öne çıktı ve ateşkesin korunması amacıyla Lübnan, Pakistan ve Katar arabuluculuğunda yeni bir “çatışmasızlık koordinasyon mekanizması” kurulması kararlaştırıldı.

İsrailli kaynaklar, bu yapının önceki dönemde İsrail, ABD, Fransa ve Lübnan arasında yürütülen mekanizmadan farklı olduğunu ve bu kez İran’ın süreçte yer alırken İsrail’in doğrudan taraf olmadığını öne sürüyor.

Önceki modelin Hizbullah’ın askeri altyapısını zayıflatmaya odaklandığı, yeni yapının ise İsrail ordusu ile Hizbullah arasında gerilimi yönetmeye yöneldiği iddia ediliyor.

Netanyahu’nun önceliği Lübnan

Habere göre İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu açısından İran anlaşmasının nükleer boyutundan çok Lübnan ayağı daha büyük bir endişe kaynağı haline geldi.

Axios’un aktardığına göre Netanyahu, Trump ekibi üzerindeki temaslarını kullanması için yakın çevresinden Ron Dermer’i yeniden devreye soktu. ABD’li bir yetkili de Dermer’in süreç hakkında bilgilendirildiğini doğruladı.

Öte yandan ABD’li üst düzey bir yetkili, İsrail’in endişelerini paylaşmadıklarını belirterek İran’ın zaten uzun süredir Lübnan’da etkili olduğunu, yeni mekanizmanın ise gerilimi azaltarak İsrail-Lübnan diyaloğunu destekleyebileceğini savundu.

Tarafların, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun arabuluculuğunda İsrail’in güney Lübnan’dan kademeli çekilmesi ve Lübnan ordusunun bölgede konuşlanmasına ilişkin yeni görüşmeler yapması bekleniyor.