Rus basını: Ankara çıkmaz yola girdi; S-400'lerin BAE'ye satışı görüşmeleri durma noktasında

Rusya’nın önde gelen gazetelerinden Kommersant, Türkiye’nin ABD’den F-35 savaş uçaklarını alabilmek amacıyla Rusya’dan satın aldığı S-400 hava savunma sistemlerinin geleceği konusunda çıkmaza girdiğini öne sürdü. Gazete, Ankara’nın S-400’leri Birleşik Arap Emirlikleri’ne (BAE) satmak için yürüttüğü müzakerelerin durma noktasına geldiğini ve bu durumun Türkiye-ABD arasındaki F-35 görüşmelerini de olumsuz etkilediğini yazdı.

Kommersant’ın analizinde, ABD’nin Türkiye’ye F-35 satışına onay vermesinin önündeki en önemli engelin Ankara’nın elindeki S-400 sistemleri olduğu hatırlatıldı. Türkiye’nin ise S-400’leri elden çıkararak Washington’ın şartlarını karşılamaya çalıştığı belirtildi.

Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın geçtiğimiz hafta sonu Al Jazeera’ye verdiği röportajda, “Sayın Trump’ın F-35 savaş uçaklarına ilişkin verdiği sözü tutmasını bekliyoruz” ifadelerini kullandığı hatırlatılan analizde, ABD Başkanı Donald Trump’ın temmuz ayında Ankara’daki NATO Zirvesi sırasında F-35 konusunda verdiği sınırlı mesajlara da dikkat çekildi.

Gazete, buna rağmen geçen sürede müzakerelerin ilerlemediğini savundu. Analizde, ABD Dışişleri Bakanlığı’nın tutumunun ve Türkiye’nin S-400’lerden kurtulma girişimlerinde yaşadığı sorunların, F-35 anlaşmasının önündeki engelleri koruduğu belirtildi.

ABD Dışişleri Bakanlığı’nın 22 Temmuz’da ABD Kongresi’ne gönderdiği mektupta da Türkiye’nin S-400’leri hâlâ elinde bulundurduğuna dikkat çekilmiş ve mevcut koşullarda F-35 satışına ilişkin anlaşmanın onaylanmaması tavsiye edilmişti.

BAE seçeneği tıkandı, S-400’leri devre dışı bırakma gündemde

Kommersant’a göre Türkiye, başlangıçta S-400 sistemlerini BAE’ye satmayı seçeneklerden biri olarak değerlendirdi. Ancak iki ülke arasındaki görüşmelerin tıkanması, Ankara ile Washington arasındaki F-35 diyaloğunu da sekteye uğrattı.

Gazete, bunun ardından Türkiye açısından “ikinci seçeneğin” tartışılmaya başlandığını ve bu seçeneğin S-400 sistemlerini devre dışı bırakmak olduğunu aktardı.

Ancak analizde, S-400’lerin yalnızca devre dışı bırakılmasının sistemlerin geleceğine ilişkin mevcut anlaşmanın mantığıyla bağdaşmayabileceği de ifade edildi.

Moskova BAE’ye satışa sıcak bakabilir

Kommersant, Rusya’nın S-400 sistemlerinin BAE’ye yeniden satılmasına karşı çıkmasının beklenmediğini de değerlendirdi.

Gazete, Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov’un 10 Temmuz’da Moskova ile Ankara arasında S-400’lerin geleceğine ilişkin temasların sürdüğünü açıkladığını ve konuyu “aşırı hassas” olarak nitelendirdiğini hatırlattı.

Bununla birlikte Kommersant, Türkiye’nin BAE ile bir anlaşmaya varması halinde Moskova’nın bu satışa engel olmasının düşük ihtimal olduğunu savundu. Analizde, BAE’nin NATO üyesi olmadığı ve Moskova ile Abu Dabi arasında S-400’lerin yeniden satışını riskli hale getirecek özel bir gerilimin bulunmadığı belirtildi.

Kommersant, bu nedenle S-400 sistemlerinin Türkiye’den BAE’ye yeniden satılmasına Rusya’nın izin vermesinin Moskova açısından önemli bir risk oluşturmayacağı sonucuna vardı.