Şam'dan İran destekli milislere sert mesaj: Sınır ötesi saldırılara karşılık verilecek

Suriye yönetimi, Irak ve Lübnan'da faaliyet gösteren İran destekli milislere karşı güvenlik ve dış politika yaklaşımında önemli bir değişikliğe gitti. Son dönemde sınır bölgelerindeki askeri yapılanmasını yeniden düzenleyen Şam, artık Irak ya da Lübnan topraklarından gelebilecek herhangi bir saldırıya karşılık vereceği mesajını hem Bağdat hem de Beyrut'a iletti. Suriye yönetiminin bu yeni stratejisinin arkasında ise İran bağlantılı hücrelerin ülke içindeki faaliyetlerinin artması, Körfez ülkelerinin İran destekli gruplara karşı sertleşen tutumu ve bölgesel dengelerde yaşanan değişim bulunuyor. 

Suriye hükümeti son haftalarda özellikle Deyrezzor, Şam kırsalı ve ülkenin kıyı kesimlerinde sınır güvenliğinden sorumlu askeri birlikleri yeniden organize etti. Bu askeri yeniden yapılanmaya siyasi düzeyde verilen mesajlar da eşlik etti. Şam, Irak hükümetine gönderdiği mesajda İran'a bağlı milisleri Suriye'nin istikrarına yönelik doğrudan tehdit olarak gördüğünü bildirdi. Aynı zamanda Lübnan yönetimine de Hizbullah'tan gelebilecek herhangi bir doğrudan tehdide karşı artık sessiz kalınmayacağı uyarısında bulunuldu.

Al Majalla’nın aktardığı haberde, bu dönüşümün yalnızca Suriye'nin iç güvenlik değerlendirmesinden kaynaklanmadığı, aynı zamanda Suudi Arabistan ve Körfez ülkelerinin İran destekli milislere yönelik yeni güvenlik politikalarının da etkili olduğu belirtildi. Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara'nın Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve BAE Devlet Başkanı Muhammed bin Zayid ile yaptığı telefon görüşmelerinin de bu süreçte dikkat çektiği aktarıldı. Görüşmeler, Suudi Arabistan'ın Irak'taki İran yanlısı milis hedeflerine yönelik operasyonlarının hemen ardından gerçekleşti. Aynı dönemde İran Devrim Muhafızları'nın Tenef bölgesine saldırılar düzenlediğini açıklaması ve İran'ın, Lübnan konusunda atılacak olası adımlar nedeniyle Şam'ı dolaylı yollardan tehdit ettiği de haberde yer aldı.

İran hücrelerinin faaliyetleri arttı

Suriye güvenlik kaynaklarına göre İran'a bağlı hücreler artık birden fazla cephede faaliyet yürütüyor. Bu grupların yalnızca sınır bölgelerinde değil, ülke içinde hükümet kurumları ve sivil hedeflere yönelik saldırılar hazırlığında olduğu değerlendiriliyor. İstihbarat raporlarında, İran bağlantılı yapıların Suriye içinde silah sevkiyatı gerçekleştirmeye, Lübnan sınırı üzerinden militan geçirmeye ve mevcut hücrelerini güçlendirmeye çalıştığı ifade edildi.

Suriye hükümetinin son haftalarda yürüttüğü operasyonlarla çok sayıda silah sevkiyatı girişiminin engellendiği, yüzlerce İran bağlantılı şüphelinin takibe alındığı ve bazı hücrelere sızıldığı kaydedildi. Yetkililer, bu çalışmalar sayesinde Şam, Deyrezzor, Humus, güney bölgeleri ve Haseke'de planlandığı belirtilen birçok saldırının önlendiğini öne sürdü. Haseke'deki güvenlik risklerinin ise Şam ile Suriye Demokratik Güçleri (DSG) arasında varılan anlaşmanın uygulanma süreciyle eş zamanlı olarak arttığı ifade edildi.

Para trafiği ve militan devşirme de hedefte

Şam'ın operasyonlarının yalnızca silahlı hücreleri değil, İran destekli grupların mali ağlarını da hedef aldığı belirtildi. Habere göre Suriye yönetimi, para transferlerini en az silah sevkiyatı kadar tehlikeli görüyor. Bu kaynakların hem ülkede silah temininde hem de milislerin maaşlarının ödenmesinde kullanıldığı değerlendiriliyor. Ayrıca bu fonların Lübnan Hizbullahı'nın lojistik faaliyetlerini sürdürmesi ve uyuşturucu ile silah kaçakçılığı ağlarının finansmanı için de kullanıldığı ifade edildi.

Kaynaklar ayrıca İran destekli grupların, Esad döneminde bu yapılar içerisinde görev almış eski unsurlarla yeniden temas kurmaya çalıştığını, bu kişilerin yeniden örgütlenmesi ya da Lübnan Hizbullahı saflarına aktarılmasının hedeflendiğini ileri sürdü.

Irak sınırında milis hareketliliği

Haberde, İran destekli Iraklı milislerin özellikle El-Kaim, Ukaşat, Rutba, Akkaz sahası ve Tenef sınır hattına kadar uzanan bölgelerde faaliyetlerini artırdığı belirtildi. Bu bölgelerin geçmişte silah ve savaşçı kaçakçılığının yoğun olarak kullanıldığı güzergâhlar olduğu hatırlatıldı. Iraklı kaynaklara göre bölgede faaliyet gösteren başlıca gruplar arasında Nucaba Hareketi, Ketaib Hizbullah, Livai't-Tufuf, Seraya el-Horasani ve Haşdi Şabi bünyesindeki bazı tugaylar bulunuyor. Son haftalarda milis liderleri arasında birçok toplantı yapıldığı ve sınır hattında dikkat çeken askeri yığınaklar oluşturulduğu ifade edildi.

Suriye yönetimi, Irak hükümetine gönderdiği mesajda bu gruplardan gelebilecek herhangi bir saldırıya doğrudan karşılık vereceğini bildirdi. Haberde, Ürdün'ün de benzer içerikte bir mesajı Bağdat'a ilettiği belirtilirken, bunun İran destekli milislere karşı Arap ülkeleri arasında oluşan yeni güvenlik yaklaşımının işareti olduğu değerlendirildi.

Hizbullah sınır hattına takviye yaptı

Habere göre Lübnan Hizbullahı da son haftalarda Debbabiye, Kefer Tun, Kusayr, Hermel, Ancer, Yanta, Britel ve Nebi Şit başta olmak üzere Suriye sınırına yakın birçok noktaya takviye birlikler gönderdi. Gözlemciler, Hizbullah ile Irak'taki İran destekli milislerin eş zamanlı hareketliliğinin koordineli bir hazırlığa işaret ettiğini değerlendiriyor. Bu hazırlığın hem Suriye'ye yönelik olası saldırılar hem de İran'ın Şam'a verdiği dolaylı mesajların sahadaki yansıması olabileceği ifade ediliyor.

"Hasar kontrolü dönemi sona erdi"

Haberde, Suriye'nin yeni güvenlik yaklaşımının yalnızca askeri tedbirlerle sınırlı olmadığı da vurgulandı. Hükümetin uyuşturucu ve silah kaçakçılığıyla mücadeleyi eğitim, vakıflar ve sosyal politikaları kapsayan geniş bir devlet programına dönüştürdüğü belirtildi. Şam yönetimi, ulusal güvenlik açısından en büyük önceliklerden birinin sınırlardan kaynaklanan tehditleri ortadan kaldırmak olduğunu değerlendirirken, hasar kontrolü politikasının artık yeterli olmadığı görüşünü benimsiyor.

Analizde ayrıca Körfez ülkelerinin İran'ın bölgedeki vekil güçlerine karşı daha sert bir politika izlemeye başlamasının ve Washington'dan İran'ın yanı sıra bölgedeki vekil grupların da hedef alınabileceğine yönelik sinyaller gelmesinin, Şam'ın yeni güvenlik stratejisini güçlendiren başlıca dış faktörler arasında gösterildiği ifade edildi.