WSJ: Trump, nükleer anlaşmadan vazgeçebilir

ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran’la nükleer anlaşmaya varılmadan da İran karşısında “zafer” ilan etme ihtimalini değerlendirdiği öne sürüldü.

Wall Street Journal’ın ABD’li yetkililere dayandırdığı haberine göre Trump, bu fikri özel görüşmelerde üst düzey danışmanlarıyla paylaştı. ABD’nin İran’ın nükleer programını kontrol altında tutabilmesi ve Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin yeniden başlaması halinde Trump’ın ateşkesi “süresiz” şekilde uzatmaya daha sıcak bakabileceği belirtildi.

ABD’li yetkililere göre Trump, son haftalarda Tahran’ın nükleer faaliyetlerini yeniden canlandırmasının “muhtemelen mümkün olmadığı” görüşünü yakın çevresine aktardı. Trump’ın bu değerlendirmesinde, Haziran 2025’te gerçekleştirilen “Midnight Hammer Operasyonu”nun İran’ın nükleer altyapısına verdiği ağır hasarın etkili olduğu ifade edildi.

Trump’ın ayrıca ABD istihbaratının İran’ın nükleer tesislerini yeniden inşa etme veya gizlice nükleer silah geliştirme girişimlerini tespit edebileceğine inandığı aktarıldı. ABD Başkanı’nın, İran’a yönelik yeni saldırı tehdidinin de uzun vadeli bir caydırıcılık sağlayacağı görüşünde olduğu belirtildi.

ABD’li yetkililer, Tahran’ın Hürmüz Boğazı’nı tamamen yeniden açması halinde Trump yönetiminin İran limanlarına uygulanan deniz ablukasını kaldırmasının da beklendiğini söyledi.

Washington’ın hedefi Hürmüz Boğazı

Bir Beyaz Saray yetkilisi, ABD’nin İran’a yönelik tüm askeri hedeflerini gerçekleştirdiğini belirterek, Trump’ın önceliğinin “dünyanın enerji akışının Hürmüz Boğazı üzerinden güvence altına alınması” olduğunu söyledi.

Yetkili, İran’ın gemileri yeniden hedef alması halinde ABD’nin askeri seçenekleri masada tutacağını ifade etti.

Ancak uzmanlar, İran’ın Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması konusunda sert şartlar öne sürmesinin Trump’ın çatışmadan çıkışını zorlaştırdığını değerlendiriyor.

İran’dan Hürmüz şartı

Öte yandan İran Devrim Muhafızları Ordusu Komutanı Muhammed Bagır Zolgadr, cuma günü yaptığı açıklamada Hürmüz Boğazı’nın ABD “davranışlarını düzeltmeden” yeniden açılmayacağını söyledi.

Zolgadr, İran’ın taleplerini altı başlıkta sıraladı. Buna göre ABD’nin:

• İran, Lübnan, Yemen, Irak ve Filistin’e yönelik saldırılarını sona erdirmesi,
• İran’a yönelik sözlü tehditlerde bulunmaması,
• Deniz ablukasını kaldırarak deniz ve hava kuvvetlerini geri çekmesi,
• İran’a yönelik savaşların neden olduğu zararları karşılaması,
• İran’a yönelik tüm yaptırımları kaldırması,
• Dondurulan İran varlıklarını serbest bırakması

gerekiyor.

Trump ise perşembe günü Beyaz Saray’da yaptığı açıklamada İran’la savaşın yakında sona ereceğini söylemişti.

Trump, “Bence çok yakında sona erecek” ifadelerini kullanarak İran’ın “daha fazla dayanabileceğini düşünmediğini” belirtmişti.

Hürmüz Boğazı’nın durumuna ilişkin de konuşan Trump, boğazın “şu anda bir bakıma açık” olduğunu savunmuş ve ABD Donanması’nın yürüttüğü abluka nedeniyle geçişleri kontrol ettiklerini söylemişti.