Trump’ın İran’dan Beş Kritik Talebi: Nükleer Program, Füzeler ve Milisler…

İsrail’in Maariv gazetesi, Pazartesi günü yayımladığı haberinde, İsrailli üst düzey askeri yetkililerin Washington’da ABD Genelkurmay Başkanlığı yetkilileriyle kapsamlı görüşmeler gerçekleştirdiğini duyurdu. Görüşmelerin, İran’a yönelik olası bir askeri saldırının sonuçlarını değerlendirmeye yönelik güvenlik koordinasyonu kapsamında yapıldığı belirtildi.

Haberde, söz konusu temasların, ABD Başkanı Donald Trump’ın Tahran’a yönelik baskılarını artırdığı bir dönemde gerçekleştiği vurgulandı. Trump’ın İran’dan yerine getirmesini istediği şartların ise “son derece katı” olduğu ifade edildi.

Trump’ın Beş Maddelik Talep Listesi

Maariv’in İsrailli bir kaynağa dayandırdığı bilgiye göre, Trump yönetimi İran’dan beş temel talepte bulunuyor. Bunlar arasında yaklaşık 400 kilogram zenginleştirilmiş uranyumun teslim edilmesi, nükleer programın tamamen tasfiye edilmesi, balistik füze programının sona erdirilmesi, genel füze kapasitesinin ortadan kaldırılması ve İran’ın Yemen, Irak, Suriye ve Lübnan’daki vekil güçlere verdiği desteğin kesilmesi yer alıyor.

İsrail’den Washington’a Askerî Heyet

İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir’in başkanlık ettiği üst düzey askeri heyetin Washington’a gittiği bildirildi. Heyette, Hava Kuvvetleri Komutanlığı’na atanması beklenen Tümgeneral Tomer Bar ile Planlama Dairesi Başkanı Tümgeneral Hadi Silberman’ın da yer aldığı aktarıldı. Heyetin, ABD Genelkurmay Başkanı Dan Caine ile bir araya geldiği kaydedildi.

İsrailli kaynaklar, görüşmelerde Tel Aviv yönetiminin, “İran’a yönelik askeri bir saldırının ya da saldırıdan vazgeçilmesinin doğuracağı sonuçları” netleştirmeye çalıştığını belirtti. Ayrıca ABD tarafına güncel istihbarat bilgilerinin de sunulduğu ifade edildi.

“İran Bu Talepleri Kabul Etmez”

Habere konuşan İsrailli bir kaynak, Tahran’ın söz konusu talepleri ne toplu ne de tek tek müzakere etmeye yanaşmayacağının bilindiğini söyledi. Kaynak, mevcut süreci “oyalama ve zaman kazanma” dönemi olarak nitelendirdi.

Maariv’e göre Washington’un önünde iki seçenek bulunuyor: Ya askeri bir çatışmaya yönelmek ya da geri adım atarak tehdidi yalnızca “sözlü bir tırmanış” seviyesinde bırakmak.

Karar Anı Yaklaşıyor

Kararın neden geciktiği konusunda farklı senaryoların gündemde olduğu belirtilirken, bunun ek askeri güç konuşlandırma ihtiyacı ya da ileride atılacak askeri adımı meşrulaştırmaya yönelik diplomatik manevralarla ilgili olabileceği ifade edildi.

İsrailli yetkililer, ABD’nin son anda geri adım atmasının Orta Doğu’da “daha tehlikeli bir tablo” yaratabileceği uyarısında bulundu. Böyle bir durumun İran’ın ve Hizbullah ile Husiler gibi müttefik gruplarının nüfuzunu artırabileceği, Tahran’ın küresel ölçekte “terörün başlıca kaynağı” olarak konumunu pekiştirebileceği öne sürüldü.

İsrail tarafı, mevcut dönemi bölgesel güç dengelerini yeniden şekillendirmek için “kritik bir fırsat” olarak görürken, Washington’a yapılan üst düzey askeri ziyaretlerin de ABD karar alma sürecini etkilemeyi amaçladığı değerlendirmesinde bulundu.