ABD, İran ile ticaret yapan ülkelere yüzde 25 gümrük vergisi uygulayacak

İran'da 2 haftayı aşan protesto gösterilerinde tansiyon artarak devam ediyor. 

Trump'tan yeni yaptırım kararı

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile iş yapan ülkelerin, ABD ile ticaretlerinde yüzde 25 oranında gümrük vergisi ödeyeceğini açıkladı.

İran ile iş yapan ülkelerin ABD ile olan ticaretlerinde yüzde 25 oranında gümrük vergisi ödeyeceğini belirten Trump, söz konusu kararın derhal yürürlüğe girdiğini belirtti.

Trump, bu kararının "kesin ve nihai" olduğunu vurguladı.

Beyaz Saray: Askeri seçenekler masada 

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, ABD Başkanı Trump'ın İran karşı askeri güç kullanmaktan çekinmediğini ancak diplomasiyi tercih ettiğini söyledi. 

İran'daki gösterileri yakından takip ettiklerini kaydeden Leavitt, ABD Başkanı Trump'ın bu konuda tüm seçenekleri masada tuttuğuna işaret etti.

ABD'li Sözcü, "Başkan Trump'ın çok iyi olduğu bir şey, her zaman tüm seçeneklerini masada tutmaktır. Hava saldırıları, başkomutan için masada bulunan seçeneklerden biridir, ancak diplomasi her zaman başkanın ilk tercihidir" değerlendirmesini yaptı.

İran yönetimiyle görüşmeler yaptıklarını aktaran Leavitt, "İran rejiminin kamuoyuna yaptığı açıklamalar, yönetimin özel olarak aldığı mesajlardan oldukça farklı. Ancak Başkan, gerekli gördüğü takdirde askeri seçenekleri kullanmaktan çekinmediğini gösterdi ve bunu İran'dan daha iyi bilen kimse yok" ifadelerini kullandı. 

İran'daki ABD'lilere uyarı

ABD Dışişleri Bakanlığı da İran'daki vatandaşlarına karayoluyla Türkiye ya da Ermenistan'a geçmeyi düşünmelerini önerdi.

İsrail: Yüksek teyakkuz halindeyiz

İsrail ordusu, İran’da 28 Aralık'tan bu yana devam eden protesto gösterileri ile ilgili açıklama yaptı. IDF Sözcüsü Effie Defrin tarafından sosyal medya platformu X’te yayınlanan ve IDF’nin Türkçe hesabından da paylaşılan açıklamada, İran’daki durum ve İsrail’in pozisyonu ile ilgili birçok söylentinin yayıldığı hatırlatılarak, "Daha önce de belirtildiği gibi, IDF savunmada hazır durumdadır ve gerekmesi halinde sürpriz senaryolara karşı yüksek teyakkuz halindedir. İran’daki protestolar İran’ın iç meselesidir" ifadeleri kullanıldı.

İsrail ordusunun İran’daki gelişmelerle ilgili düzenli değerlendirmeler yapmayı sürdürdüğü vurgulanan açıklamada, "Pozisyonumuzda herhangi bir değişiklik olması halinde bilgilendirme yapacağız. Vurgulamak isterim: Söylentilere itibar etmeyin" denildi.

İran'daki protestoların geçmişi

İran'da 28 Aralık 2025'te ülkedeki yerel para biriminin döviz karşısındaki yüksek değer kaybı ve ekonomik sorunlar nedeniyle Tahran Büyük Çarşı'da esnafın başlattığı protestolar, ülkenin birçok kentine yayıldı.

Gösterilerde ölen ya da yaralananlara ilişkin resmi açıklama yapılmazken, İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), gösterilerin 16. gününe ilişkin 12 Ocak’ta yayımladığı raporda, 133'ü emniyet görevlisi ve biri savcı, 9'u 18 yaşın altında toplam 646 kişinin hayatını kaybettiğini, 10 bin 721 kişinin de gözaltına alındığını belirtmişti.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ülke genelindeki gösterilerde 80 ambulans ve 53 caminin yakıldığını duyurmuştu.

Rejim destekçileri sokağa çıktı

Protestoların 16. gününde bu kez rejim destekçileri sokaktaydı. Binlerce kişi başkent Tahran ve ülkenin birçok noktasında bir araya geldi.

Protesto gösterilerinden İsrail ve ABD'yi sorumlu tutan rejim yanlıları “İsrail'e ölüm” sloganları attı.

Trump tehdit etmişti

ABD Başkanı Trump, İran'ın kırmızı çizgisini "aşmaya başladığını", Tahran yönetimine karşı, "ne zaman, nerede veya nasıl hareket edecekleri" konusunda yorum yapmayacağını ifade etmişti. 

İran'daki protestolarla ilgili "saat başı" rapor aldığını belirten Trump, İranlı yöneticilerle ilgili "Onlar lider değiller. Şiddet yoluyla yönetiyorlar. Bunu çok ciddiye alıyoruz. Ordu da bunu inceliyor ve masada çok güçlü seçeneklerimiz var" diye konuştu.

İran'ın ABD ile iletişime geçtiğini ve nükleer bir anlaşma müzakere etmeyi teklif ettiğini ifade eden Trump, "Onlarla görüşebiliriz. Bir görüşme ayarlanıyor. Ancak yaşananlar (ülkedeki gösteriler) nedeniyle görüşmeden önce harekete geçmemiz gerekebilir" dedi.