Doğrulanmayan suikast tehdidi Trump’ın Türkiye planını değiştirdi

ABD, İsrail’den son bir yıl içinde İran’ın Başkan Donald Trump’a suikast düzenlemeyi planladığı yönünde çok sayıda uyarı aldı. Ancak ABD’li istihbarat yetkilileri, bu tehditlerin bazılarını bağımsız kaynaklardan doğrulayamadı.

Reuters’a konuşan görevdeki bir ABD’li yetkili ile iki eski ABD’li yetkiliye göre, İsrail tarafından ABD istihbarat kurumlarına aktarılan bilgiler arasında Trump’ın büyük bir kamu etkinliğinde keskin nişancı tarafından vurulması veya bir saldırganın bıçaklı saldırı düzenlemesi gibi olası senaryolar yer aldı.

Söz konusu uyarıların, Haziran 2025’teki 12 günlük savaş öncesinde başladığı ve ABD’nin Şubat ayında İran’a karşı savaşa girme kararı öncesinde yoğunlaştığı belirtildi.

Ankara ziyareti öncesi füze uyarısı

İsrail’in en ayrıntılı uyarısının Temmuz ayında Ankara’da düzenlenen NATO Zirvesi öncesinde yapıldığı bildirildi.

ABD’li yetkili ve konu hakkında bilgi sahibi bir başka kaynak, İsrailli yetkililerin Beyaz Saray’a İran’ın Trump’a suikast düzenlemeye çalışabileceğine ilişkin istihbarat aktardığını söyledi. İddiaya göre olası saldırı, Trump’ın Air Force One ile zirve için seyahat ettiği sırada omuzdan atılan bir füze kullanılarak gerçekleştirilebilirdi.

Ancak ABD istihbarat topluluğu bu iddiayı bağımsız olarak doğrulayamadı. Bir Türk yetkili de Türkiye istihbarat birimlerinin İsrail’in aktardığı tehdidi destekleyen herhangi bir kanıt elde edemediğini ve bu değerlendirmeyi ABD’li yetkililerle paylaştığını söyledi.

Buna rağmen Beyaz Saray ve Gizli Servis, ihtiyat amacıyla Trump’ın güvenliğini artıracak önlemler aldı.

Air Force One için olağanüstü aldatma operasyonu

Bu önlemlerin en dikkat çekici örneklerinden biri, Trump’ın Türkiye ziyaretinde gerçekleştirilen gizli bir operasyon oldu.

Trump, Türkiye’den ayrılırken Air Force One’dan başka bir uçağa geçirilerek ülkeyi farklı bir uçakla terk etti. Reuters’a göre bu olağanüstü aldatma operasyonu, İsrail’in aktardığı ancak ABD istihbaratının doğrulayamadığı olası saldırı tehdidinin ardından uygulandı.

Söz konusu olay, İran konusunda İsrail istihbaratının Trump yönetiminin karar alma süreçleri üzerindeki etkisine ilişkin tartışmaları da yeniden gündeme getirdi.

ABD ve İsrail istihbaratı arasında İran konusunda görüş ayrılığı

ABD istihbarat kurumları, İran’ın 2020 yılında Trump’ın emriyle öldürülen İranlı General Kasım Süleymani’nin intikamını almak istediğini uzun süredir değerlendiriyor.

Ancak ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı’nın (CIA), geçen yılın başından bu yana İsrail istihbaratı tarafından paylaşılan Trump’a yönelik bazı spesifik tehditleri doğrulayamadığı belirtildi.

Eski ABD’li yetkililerden biri ve konuya yakın bir başka kaynak, ABD’nin İran’a yönelik iki askeri operasyonu sırasında CIA’nın İsrail’den gelen bazı istihbaratlara ilişkin güven düzeyini “düşük” olarak değerlendirdiğini söyledi. Bu değerlendirmelerin yönetim içerisinde ne kadar geniş bir çevreyle paylaşıldığı ise bilinmiyor.

İsrail Büyükelçiliği ise İsrail’in istihbarat paylaşımı yoluyla ABD’nin İran politikasını etkilemeye çalıştığı iddiasını reddetti.

Beyaz Saray ve CIA konuya ilişkin açıklama yapmadı. ABD Gizli Servisi Sözcüsü Anthony Guglielmi ise belirli istihbarat bilgileri hakkında konuşmayacağını, ancak son dönemde Trump’a yönelik suikast girişimleri ve tehditlerdeki artış nedeniyle kurumun başkanın güvenliğine odaklanmayı sürdürdüğünü söyledi.

İran’ın nükleer programında da görüş ayrılığı yaşandı

ABD ve İsrail arasındaki istihbarat farklılıkları yalnızca Trump’a yönelik tehditlerle sınırlı kalmadı.

ABD istihbarat kurumları bu yılın başlarında İran’ın aktif şekilde nükleer silah geliştirmediği değerlendirmesinde bulunurken, İsrail Tahran’ın acil bir tehdit oluşturduğunu savundu.

ABD istihbaratının değerlendirmesine rağmen Trump, Şubat ayında İran’a yönelik saldırı kararı aldı. Reuters daha önce Trump’ın bu kararında, İsrail tarafından İran’ın kendisine yönelik suikast girişiminde bulunduğuna ilişkin paylaşılan istihbaratı da dikkate aldığını bildirmişti.

Beyaz Saray’a doğrudan istihbarat brifingleri

Eski ABD’li yetkililere göre son bir yıl içinde üst düzey İsrailli yetkililer, İran kaynaklı tehditlere ilişkin bilgileri doğrudan Trump yönetiminin üst düzey isimlerine aktardı.

Bazı görüşmelerin Beyaz Saray’ın kriz yönetim merkezi olan Durum Odası’nda gerçekleştirildiği belirtildi.

İsrail istihbaratından İran’a ilişkin bilgiler genellikle CIA veya Ulusal Güvenlik Ajansı’na (NSA) resmi kanallar üzerinden aktarılıyor ve ardından ABD istihbarat kurumları tarafından analiz ediliyor.

Ancak eski yetkililer, ABD kurumlarının İsrail istihbaratını çoğu zaman bağımsız olarak doğrulayamadığını ve bilgilerin güvenilirliğini değerlendirmek için başka istihbarat kaynaklarından yararlandığını ifade etti.

ABD istihbarat koordinasyonunda zayıflama

Reuters’ın konuştuğu eski yetkililere göre Trump yönetiminde ABD istihbarat kurumları arasındaki bilgi paylaşımı da son dönemde zayıfladı.

Eski yetkililer, Ulusal İstihbarat Direktörlüğü (ODNI) ile yaşanan gerilimin ardından CIA’nın geçen yıl Ulusal İstihbarat Konseyi ile ortak değerlendirmeler hazırlamayı bıraktığını söyledi.

ABD istihbarat topluluğunun geniş kapsamlı analizlerini hazırlayan Ulusal İstihbarat Konseyi, farklı istihbarat kurumlarının değerlendirmelerini bir araya getiriyor ve CIA bu çalışmaların en önemli katkı sağlayıcılarından biri olarak öne çıkıyor.

Yetkililer ayrıca ODNI bünyesindeki son işten çıkarmaların da İran konusunda hazırlanan ortak değerlendirmelerin sayısının azalmasına katkıda bulunduğunu belirtti.