İran savaşı Kürdistan Bölgesi’nin en büyük açığını yeniden ortaya çıkardı: Hava savunması

ABD ile İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a karşı başlattığı ve 8 Nisan’da kırılgan bir ateşkesle sona eren savaş, Kürdistan Bölgesi’nin hava savunmasındaki kritik eksikliği yeniden gündeme taşıdı. Savaş boyunca İran ve İran destekli gruplar tarafından yüzlerce füze ve insansız hava aracı saldırısı düzenlenirken, Erbil büyük ölçüde ABD ve İngiltere’ye ait hava savunma sistemleri sayesinde korunabildi.

ABD Savunma Bakanlığı'nın (Pentagon) Kongre’ye sunduğu 2026 yılının ilk çeyreğini kapsayan Operasyon Inherent Resolve(IŞİD Karşıtı Koalisyon Harekatı) Başmüfettiş Raporu, Kürdistan Bölgesi Peşmerge güçlerinin bağımsız ve etkili bir hava savunma kapasitesine sahip olmadığını açık şekilde ortaya koydu.

Raporda, “ABD güçlerinin işlettiği hava savunma sistemleri Kürdistan Bölgesi’nde onlarca füze ve İHA saldırısını önledi. Ancak bu koruma yalnızca ABD tesislerinin çevresiyle sınırlı kaldı. Peşmerge güçleri bölgenin geri kalanını koruyabilecek kayda değer hava savunma sistemlerinden yoksun” ifadelerine yer verildi.

Yüzlerce saldırı gerçekleşti

Kürdistan Bölgesi Hükümeti verilerine göre, 25 Nisan itibarıyla bölgeye yönelik toplam 809 saldırı düzenlendi. Bunların 477’si Erbil vilayetini hedef aldı.

Saldırılarda 20 kişi yaşamını yitirirken, 123 kişi yaralandı. Edinilen bilgileregöre, 28 Şubat’tan 21 Mayıs’a kadar gerçekleşen füze ve İHA saldırılarının sayısı 855’e ulaştı ve yaralı sayısı 128 olarak kaydedildi.

Pentagon raporunda ayrıca 24 Mart’ta düzenlenen bir saldırıda altı Peşmerge mensubunun hayatını kaybettiği, yaklaşık 30 kişinin de yaralandığı belirtildi.

Erbil’i ABD ve İngiliz sistemleri korudu

Savaş sırasında Erbil Uluslararası Havalimanı çevresinde konuşlu ABD ve İngiltere’ye ait savunma sistemleri kritik rol oynadı.

Uzmanlara göre Amerikan yapımı Raytheon Coyote ve İngiliz Rapid Sentry sistemleri çok sayıda İHA saldırısını etkisiz hale getirirken, Erbil’de konuşlu bulunan MIM-104 Patriot sistemlerinin de İran’ın balistik füzelerine karşı kullanıldığı değerlendiriliyor.

Analistler, koalisyon güçlerinin bölgede bulunmaması halinde can kaybı ve maddi hasarın çok daha yüksek olabileceğine dikkat çekiyor.

ABD çekilirse risk büyüyecek

ABD'nin Irak’taki askeri varlığını azaltma planı ise Erbil açısından yeni bir endişe kaynağı oluşturuyor.

Washington ile Bağdat arasında imzalanan anlaşma kapsamında ABD güçleri geçen yıl federal Irak bölgelerinden çekilmişti. Anlaşmaya göre koalisyon güçlerinin Erbil’den de Eylül 2026’ya kadar ayrılması öngörülüyor.

Pentagon raporunda, İran tehdidi nedeniyle Peşmerge Bakanlığı’na verilen danışmanlık desteğinin savaş sırasında geçici olarak askıya alındığı belirtilirken, mevcut iş birliği mutabakatının da Eylül ayında sona ereceği kaydedildi.

Uzmanlara göre ABD’nin çekilmesi halinde Kürdistan Bölgesi gelecekteki İran veya milis saldırılarına karşı çok daha savunmasız hale gelebilir.

Erbil hava savunması almak istiyor ancak Bağdat engeli var

Kürdistan Bölgesi Başbakanı Mesrur Barzani, daha önce bölgenin füze ve İHA tehditlerine karşı hava savunma sistemlerine acil ihtiyaç duyduğunu dile getirmişti.

Ancak Kürdistan Bölgesi bağımsız bir devlet olmadığı için gelişmiş askeri sistemleri doğrudan satın alamıyor. Hava savunma sistemlerinin temini için Bağdat’ın onayı gerekiyor.

2024 ABD Savunma Yetkilendirme Yasası (NDAA), Irak güvenlik güçleri ve Peşmerge’nin füze, roket ve İHA tehditlerine karşı desteklenmesini öngörmesine rağmen, bugüne kadar Kürt güçlerine herhangi bir hava savunma sistemi transfer edilmedi.

Bağdat kendi savunmasını güçlendiriyor

Öte yandan Irak merkezi hükümeti hava savunma kapasitesini artırmaya devam ediyor.

Bağdat yönetimi, Cheongung-II orta menzilli hava savunma sistemlerini Güney Kore’den, Korkut kısa menzilli uçaksavar sistemlerini ise Türkiye’den satın aldı.

Ancak Irak İçişleri Bakanlığı savaş sırasında yaptığı açıklamada, yeni alınacak anti-drone sistemlerinin Erbil’i kapsamayacağını duyurdu.

Kor Mor sahası için ortak savunma önerisi

Enerji altyapısının korunması konusu ise Bağdat ile Erbil arasında olası bir iş birliği alanı olarak öne çıkıyor.

Kürdistan Bölgesi'nin elektrik üretiminin önemli bölümünü sağlayan Kor Mor doğal gaz sahası son yıllarda birçok kez roket ve İHA saldırılarının hedefi oldu. Kasım 2025’teki saldırı bölgenin elektrik arzının yaklaşık yüzde 80’ini etkiledi.

Saldırı sonrası oluşturulan Irak hükümeti komisyonu, Kor Mor sahasında Bağdat ve Erbil koordinasyonunda entegre bir hava savunma sistemi kurulmasını tavsiye etti. Ancak bu önerinin hayata geçirilip geçirilmeyeceği henüz belirsizliğini koruyor.

Uzmanlara göre İran savaşı, Kürdistan Bölgesi’nin hava savunmasına duyduğu acil ihtiyacı bir kez daha ortaya koydu. Ancak Erbil’in bu ihtiyacı nasıl ve hangi kaynaklarla karşılayabileceği sorusu halen cevapsız durumda.