John Bolton: İran rejimi batan bir gemi

Eski ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton, İran’daki mevcut yönetimin giderek zayıfladığını belirterek rejimin “batan bir gemiye” dönüştüğünü söyledi.

Independent Arabia’ya konuşan Bolton, ABD’nin İran’a yönelik askeri baskısının özellikle Devrim Muhafızları ve Besic güçlerini hedef aldığını, bu yapıların zayıflatılmasının rejimin çöküşünü hızlandıracağını ifade etti.

Bolton, “Rejim içindeki aktörler bu geminin battığını fark ettiğinde çözülmeler başlayacak” diyerek, sistem içindeki kopuşların muhalefeti güçlendirebileceğini savundu.

“Asıl güç Devrim Muhafızları”

İran’da gerçek gücün dini liderlikten çok Devrim Muhafızları’nda olduğunu belirten Bolton, bu yapının ülke ekonomisinin yaklaşık yüzde 40’ını kontrol ettiğini ve nükleer ile balistik füze programlarının merkezinde yer aldığını söyledi.

Bolton’a göre dini liderlik ise büyük ölçüde bu yapıya ideolojik meşruiyet sağlayan bir rol üstleniyor.

ABD’li eski yetkili, son saldırıların özellikle Devrim Muhafızları üsleri ve iç güvenlikte kritik rol oynayan Besic güçlerine yöneldiğini belirterek, “Bu yapıların kapasitesi aşınıyor, füze envanterleri azalıyor” dedi.

Geçiş sürecinde ordu rol alabilir

Bolton, İran’da olası bir rejim değişikliğinin ardından geçiş sürecinde düzenli ordunun (klasik İran ordusu) rol üstlenebileceğini dile getirdi.

ABD’nin, Devrim Muhafızları yerine geleneksel ordu mensuplarından oluşacak geçici bir yönetimi destekleyebileceğini ifade eden Bolton, böyle bir yapının halkın yeni siyasi sistemi belirlemesi için alan açabileceğini söyledi.

Muhalefetin henüz iktidarı devralacak düzeyde örgütlü olmadığını savunan Bolton, bu nedenle ordunun geçiş sürecinde daha belirleyici olabileceğini vurguladı.

“Askeri kapasite kırılmalı”

Bolton’a göre rejimin çökmesi için en kritik unsur İran’ın askeri kapasitesinin tamamen zayıflatılması.

İran’ın hava ve deniz gücünün büyük ölçüde tahrip edildiğini öne süren Bolton, balistik füze ve insansız hava aracı kapasitesinin de hedef alınmasının belirleyici olacağını söyledi.

Ayrıca iç baskı mekanizmalarının zayıflatılmasının muhalefetin hareket alanını genişleteceğini belirtti.

Bölgesel ve iç riskler

Bolton, İran’ın bölgedeki vekil güçlerinin büyük ölçüde zayıfladığını savunsa da Yemen’deki Husilerin deniz ticareti açısından ciddi tehdit oluşturduğunu ifade etti.

Özellikle Babülmendep Boğazı’nın( Aden Körfezi'ne bağlayan 32 km uzunluğundaki boğaz) önemine dikkat çeken Bolton, bu tür dar su yollarının küresel ticaret için kritik olduğunu söyledi.

İran içinde ise merkezi otoritenin bazı bölgelerde kontrol kaybı yaşayabileceğini belirten Bolton, özellikle Beluç ve Kürt bölgelerinde baskının artabileceğini ve bunun rejim üzerindeki baskıyı daha da artırabileceğini dile getirdi.

“Terör tehdidi sürebilir”

Bolton, İran’ın geçmişte olduğu gibi asimetrik yöntemlere, özellikle terör eylemlerine başvurabileceğini de belirtti.

Kendisine yönelik suikast tehditlerinin sürdüğünü söyleyen Bolton, İran’ın ABD ve Avrupa’da “uyuyan hücreler” aracılığıyla saldırılar düzenleme ihtimaline karşı dikkatli olunması gerektiğini ifade etti.

Bolton’a göre İran yönetimi mevcut savaşı yalnızca hayatta kalmak için değil, aynı zamanda bölgedeki güç dengelerini yeniden şekillendirmek için kullanıyor.